آسیب شناسی فرهنگی تجدد در هنرهای تجسمی معاصر ایران.docx

تومان12,000

در این پژوهش هنر نقاشی مورد، مطالعه قرار گرفته است و سعی بر آن است که  نقاشی ایرانی در دوره معاصر یعنی صد سال اخیر بررسی شود. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی و گردآوری اطلاعات با استفاده از منابع اسنادی و کتابخانه ای است.

 

چکیده

انتقال ایده­ی مدرنیته ازغرب به ایران و آموزه­های مدرنیسم در راه انتقال خود، دستخوش تفسیرهایی چندگونه از این مفهوم شده­اند. بدیهی است هر اندازه میزان آگاهی از لوازم مدرنیته نازل­تر باشد، پیامدهای چنین تفسیر و انتقالی در درازمدت چالش برانگیزتر می­شود. در نمایی نزدیک تر باید گفت چنین شکافی حاصل استنباطی از مدرنیسم است که تنها راه اعمال آن را نفی سنتها بدون در نظر گرفتن مقتضیات و گرایشات ماهوی آن دسته از سنتها در جامعه­ی مقصد-  ایران-  می­داند. نتیجه­ی این استنباط انحرافاتی در دیدگاه­های فکری است که هنر از مهم­ترین بسترهای آنست. .این پژوهش با هدف آسیب شناسی وضعیت هنرهای تجسمی در ایران در دوره معاصر با تأثیرپذیری از مدرنیسم صورت گرفته است به دلیل گستردگی  اقلام هنرهای تجسمی، در این پژوهش هنر نقاشی مورد، مطالعه قرار گرفته است و سعی بر آن است که  نقاشی ایرانی در دوره معاصر یعنی صد سال اخیر بررسی شود. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی و گردآوری اطلاعات با استفاده از منابع اسنادی و کتابخانه ای است. نتیجه حاصل نشان می‌دهد که هنرهای تجسمی در ایران به عنوان عرصه­ای جدید، مملو از انحرافاتی است که بازشناسی هویت ایرانی را از آموزه­های غربی با دشواری­هایی در خوانش این آثار همراه کرده است. الگوبرداری های ناسنجیده هنرمندان مدرنیسم در ایران دارای چارچوب نظام معنایی و زیباشناسانه نبوده  و تغییرات سیاسی، سیاستگذاری های دولتی، نظر محافل خارجی و سلیقه­ی بازار بیش از انگیزه ها و خواست­های درونی بر سیر تحول هنر معاصر اثر گذاشته اند. عدم خلاقیت هنرمندان ایرانی، مشکلاتی مانند عدم دسترسی به سیستم های ارزیابی و آماری کمّی فعالیت هنرمندان، عدم جایگاه محکم و متقن هنرهای تجسمی در عرصه های اجتماعی – فرهنگی، تأثیر مسائل سیاسی – اجتماعی کشور، سطحی شدن هر چه بیشتر تکنیک های بیان  هنری و مضامین آن، و مشخص نبودن جایگاه نقد در هنر مدرن ایران، مسائلی است که هنرهای تجسمی با آن روبروست. بدیهی است که برخورد با چنین وضعیتی به منظور اصلاح آن، مستلزم شناخت انتقادی آن است.

کلمات کلیدی: آسیب شناسی، دوره معاصر، تجدد، هنرهای تجسمی، نقاشی

فهرست مطالب

فهرست مطالب

فصل اول کلیات تحقیق. 1

1-1مقدمه. 2

1-2 بیان مسأله. 2

1-3 اهمیت و ضرورت پژوهش.. 3

1-4 اهداف تحقیق. 3

1-5 پیشینه پژوهش.. 4

1-6سؤال های پژوهش.. 6

1-7 نوع تحقیق. 6

1-8 روش تحقیق. 7

فصل دوم: هنرهای تجسمی دورۀ معاصر  (با تآکید بر هنر نقاشی). 8

2-1مقدمه. 9

2-2 هنر معاصر ایران. 9

3-2   نگارگری.. 10

2-3-1 نگارگری جدید. 13

2-4 هنر نقاشی در دورۀ قاجار. 16

2-4-1 تابلوهای رنگ و روغن در نقاشی اشرافی دوره قاجاریه. 17

2- 4-2 نقاشی قهوه خانه بارزترین نقاشی مردمی قاجاریه. 20

2-4-3 مدارس و مراکز آموزش عالی هنر ایران. 21

2-5 تأثیرپذیری هنر شرق بر نقاشی اروپا 23

2-6 آثار نقاشی دوره پهلوی بارزترین نمونه های هنر تجسمی ایرانی متاثر از تجدد. 26

2-6-1 نقاشی واقع گرا- آکادمیک… 27

2-6-2 نقاشی نوگرا 31

2-7 جلوه های مکاتب مدرنیسم در نقاشی ایرانی. 32

2-7-1امپرسیونیسم. 32

2-7-2کوبیسم. 33

2-7-3سورئالیسم. 33

2-7-4اکسپرسیونیسم. 34

2-7-5 آبستره 34

2-7-6پاپ آرت.. 35

2-7-7گروه سقاخانه. 35

2-7-8نقاشی-خط. 37

2-8 نقاشی انقلاب.. 38

2-8-1نقاشی جنگ… 44

فصل سوم (ورود مدرنیسم (تجدد) در هنر ایران. 48

3-1مقدمه. 49

3-2 مدرنیسم. 49

3-3 مدرنیته. 50

3-3-1 تعاریفی چند از نظریه پردازان در باب مدرنیته. 51

3-4 مدرنیزاسیون. 52

3-5 تفاوت مدرنیته و مدرنیسم. 53

3-6 مدرنیسم در هنر. 54

3-6-1 مدرنیسم در سیر هنر پس از امپرسیونیسم؛ سمبولیسم، اکسپرسیونیسم، کوبیسم. 57

3-6-2 ویزگی های هنر مدرن. 60

3-7 ورود مدرنیسم به ایران. 61

3-8 نگاهی بر مسئلهی روشنفکری در ایران. 64

فصل چهارم: آسیب شناسی مدرنیسم در هنر معاصر ایران (نقاشی). 67

4-1 مقدمه. 68

4-2 آسیب شناسی فرهنگی تجدد. 68

4-3 بررسی ویژگی های هنر نقاشی در جامعه ایران در تاثیرپذیری از مدرنیسم. 69

4-4 بررسی عنصر هویت در هنر مدرن ایرانی. 78

4-5 توجه به جامعه شناسی مخاطب در هنر نوگرای ایرانی. 79

4-6 جایگاه مدارس عالی هنر ایران در انتقال مدرنیسم. 82

4-7 نتایج رویکردهایی تغییرات مکاتب مدرن در نقاشی ایرانی. 83

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادها 85

5-1 مقدمه. 86

5-2 بررسی سوالات پژوهش.. 86

5-3 نتیجه گیری کلی. 88

5-4 پیشنهادات.. 89

منابع. 90

 

 

 

فهرست شکل ها

تصویر شماره 1-1. نگاره‌ ای از نسخۀ شاهنامه بایسنقری: گلنار و اردشیر، هرات 833ه ق. ( پاکباز،1387). 11

تصویر شماره 1-2. شکار، 1340، محمود فرشچیان (پاکباز،1387). 15

تصویر شماره1- 3. محرم راز، علی اصغر تجویدی،1363( گودرزی،1384). 16

تصویر شماره1- 4. فتحعلیشاه در لباس رسمی، مرقوم مهر علی، 1228ه¬ق. ( پاکباز،1387). 18

تصویر شماره1- 5. تصویری از نسخۀ هزار و یک شب؛ هارون الرشید و جعفر برمکی در هیئت ناصرالدین شاه و امیرکبیر، ابوالحسن غفاری،1275ه¬ق. (پاکباز،1387).  19

تصویر شماره1- 8. مصیبت کربلا،محمد مدبر(از کتاب گودرزی،1384). 21

تصویر شماره 1-9 . یک زوج شرقی در میان طبیعت پرگل،آگوست ماکه،آبرنگ،1911(از کتاب شادقزوینی،1384). 24

تصویر شماره 1-10. زنان الجزایر،اوژن دلاکروا،رنگ روغن روی بوم،1834( شادقزوینی،1384). 25

تصویر شماره1- 11. زن الجزایری با بچه،آگوست رنوار،رنگ روغن روی بوم،1882(شادقزوینی،1384). 25

تصویر شماره1- 12. طبیعت بی جان با روی میزی قرمز،هنری ماتیس،1906(شادقزوینی،1384). 26

تصویر شماره1- 13. سورا روی تراس،هنری ماتیس،رنگ روغن روی بوم،1912 شادقزوینی،1384). 26

تصویر شماره 2-1. زینب خاتون،1341،جلیل ضیاء پور ( گودرزی،1384). 27

تصویر شماره 2-2. طبیعت بی جان با گلدان و پرندۀ شکار شده،کمال الملک، 1312ه¬ق. ( پاکباز،1387). 28

تصویر شماره 3-5. گسستن، ایران درودی(از کتاب گودرزی،1384). 33

تصویر 3-6. ترکیب تجریدی، کوروش شیشه گران، رنگ روغن ( گودرزی،1387). 34

تصویر شماره 3-7. قفل و قفس، پرویزتناولی،1343ه.ش، موزه هنرهای معاصر (محقق،1392). 36

تصویر شماره 3-8 ترکیب بندی با حروف،حسین زنده رودی،1347ه¬ش. ( پاکباز،1387). 38

تصویر شماره 4-1 بدون عنوان، طرح و اجرا از حوزه هنری رنگ و روغن،1358 (از کتاب گودرزی،1387). 39

تصویر شماره 4-2خاطرات سیاه دهۀ30، مرتضی کاتوزیان، 1348(از کتاب مرتضی گودرزی،1387). 39

تصویر شماره 4-3.مرثیه،مرتضی کاتوزیان،رنگ روغن روی بوم،1357(از کتاب مرتضی گودرزی،1387). 40

تصویر شماره 4-4 صبح 15 خرداد،مصطفی گودرزی،رنگ روغن روی بوم،1365(از کتاب مرتضی گودرزی،1387. 41

تصویر شماره 4-5.منجی،حبیب اله صادقی، رنگ روغن روی بوم،1362(از کتاب مرتضی گودرزی،1387). 41

تصویر شماره 4-6وکیل وصی،حسین خسروجردی،رنگ روغن روی بوم،1365 (از کتاب مرتضی گودرزی،1387). 41

تصویر شماره. 4-7نردبام ترقی،حسی خسروجردی،اکریلیک، 1367 (از کتاب مرتضی گودرزی،1387). 41

تصویر شماره 4-8.   پدیده بهره کشی، حبیب اله صادقی، رنگ و روغن روی بوم، 1358(گودرزی،1387). 43

تصویر شماره 4-9 زمستان 57، واحد خاکدان، رنگ روغن روی بوم،1357(گودرزی،1387). 44

تصویر شماره 4-10.بمباران، ایرج اسکندری،1363(از کتابمرتضی گودرزی،1387). 45

تصویر شماره 4-11. زیبای سوخته، نصرت‌اله مسلمیان، رنگ وروغن و اکرلیک روی بوم، 1366(گودرزی،1387). 47

 

 

فهرست جدول ها

جدول شماره 1. فعالیت های هنری 1320-1289. 72

جدول شماره 2. شیوه های هنری و هنرمندان 1320-1289. 72

جدول شماره 3. فعالیت های هنری 1338-1330. 73

جدول شماره 4. شیوه های های هنری و هنرمندان 1338-1330. 74

جدول شماره 5. فعالیت های هنری 1357-1337. 75

جدول شماره 6. شیوه های هنری 1357-1337. 76

جدول شماره 7. فعالیت های های هنری 1357-تاکنون. 77

جدول شماره 8. شیوه های هنری 1357-تاکنون. 77

جدول شماره 5-9 تأثیرات هنر مدرن در نقاشی ایرانی. 83

×
×

سبد خرید